Sigortalıların, sigortalı olarak çalışmadıkları belirli süreler için Sosyal Güvenlik Kurumuna ödeme yapmaları ve bu sürelerin sigortalılık süresinden sayılmasıdır.
5510 sayılı yasada borçlanılacak süreler ve bu sürelere karşılık ödenecek prim tutarları belirlenmiştir.
SSK 'lı BAĞ-KUR'lu veya emekli sandığına tabi tüm çalışanlar için emeklilikte kademeli olarak yaş şartı getirilmiş olduğundan, bazı durumlarda bir ay borçlanma yapılarak emeklilik yaşı bir iki yıl öne çekilebilmektedir.Ölen sigortalının eş ve çocuklarına aylık bağlama için yeterli olmayan süre, borçlanma yapılarak tamamlanabilmektedir.
5510 sayılı yasa ile emeklilik şartları her sigortalı için farklı olabilmektedir. Bu nedenle yapılacak her borçlanma emeklilik anlamında fayda sağlamayabilir, o nedenle Kurumla görüşmeden borçlanma yapmamak gerekir.
Borçlanılacak Süreler
a)Ücretsiz doğum yada analık izin süreleri ile kanunun 4 üncü maddesi birinci fıkrasının (a) bendine tabi( yani SSK 'lılar) sigortalıların doğumdan sonra geçen süreleri.(21 12 2012 tarihli yazımda ayrıntıları mevcuttur.)
b)Er veya erbaş olarak silah altında veya yedek subay okulunda geçen süreler.
Yapılacak askerlik borçlanmasında hava değişiminde geçen sürelerin üç aya kadar olan kısmı askerlik borçlanmasına dahil edilir. Askerliğini er olarak yapanların aksi bir durum bulunmadıkça, esarette geçen süreleri muvazzaf askerlik hizmetinden sayıldığından bu sürelerde borçlandırılacaktır.
c)Personel mevzuatına göre aylıksız izinde geçen süreler:
Emekli Sandığına tabi sigortalıların personel mevzuatı hükümlerine göre kullandıkları ücretsiz izin süreleri istekleri halinde borçlandırılır.
d)Doktora veya tıpta uzmanlık öğreniminde geçen süreler:
Sigortalıların Sosyal Güvenlik Kurumuna tabi olmaksızın yurt içinde veya yurt dışında geçirdikleri normal doktora veya tıpta uzmanlık öğrenim sürelerini, istekleri halinde borçlanabilirler.
e)Avukatlık stajında geçen süreler:
1136 sayılı avukatlık kanunu gereğince avukatlar, sigortalı olmaksızın ilk altı ay mahkemelerde, kalan altı ay da avukat yanında olmak üzere toplam bir yıllık staj sürelerini borçlanabilirler.Borçlanma yapılabilmesi için staj süresinin tamamlanması gerekmektedir.
f)Tutuklulukta veya gözaltında geçen süreler:
Sigortalı iken herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınanlardan beraat edenlerin tutuklulukta veya gözaltında geçen prim ödenmemiş süreleri istekleri halinde borçlandırılır. MAHKUMİYETLE sonuçlanmış tutukluluk veya gözaltı süreleri ise borçlandırılmaz.
g)Grev ve lokavtta geçen süreler:
Sigortalıların grev yada lokavtta geçen sürelerinde, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödenmediğinden iş akitlerinin askıda kaldığı bu süreler 5510 sayılı kanuna göre gün sayısı olarak değerlendirilmemektedir. Bu nedenle sigortalılar grev veya lokavtta geçen sürelerini istekleri halinde borçlanabilirler.
h)Hekimlerin fahri asistanlıkta geçen süreleri:
Sigortalılar fahri asistanlıkta geçen sürelerini, fahri asistan olarak görev yaptığı tarihleri gün, ay, yıl olarak belirtir, ilgili üniversite veya hastaneden temin edeceği belgenin aslını borçlanma talep dilekçesine ekleyerek Kuruma başvurmaları halinde söz konusu süreleri borçlanabileceklerdir.
I)Seçim kanunları gereğince görevlerinden istifa edenlerin açıkta geçirdikleri süreler:
Seçim kanunlarına göre aday olmak için görevlerinden istifa eden Emekli sandığı sigortalılarının
1-İstifa ettikleri tarih ile seçimin yapıldığı tarihi takip eden ay başına kadar açıkta geçirdikleri süre,
2-Seçimin yapıldığı tarihten önce görevine başlayanların ise istifa ettikleri tarih ile göreve başladıkları tarih arasındaki süre,
3-Seçimlerin yapılmaması veya ertelenmesi nedeniyle yeniden görevlerine dönenlerin seçime katılmak üzere görevlerinden ayrıldıkları tarih ile seçimlerin ertelenmesi nedeni ile görevlerine başladıkları tarih arasında geçen süreleri istekleri halinde borçlanabilirler.
BORÇLANMA TUTARININ HESABI:
SSK lı ve BAĞ-KUR lular ile 1.10.2008 tarihinden sonra Emekli sandığı sigortalısı sayılanların borçlanacakları sürelere ait prim tutarı, sigortalının veya hak sahiplerinin borçlanma talebinde bulundukları tarihteki, prime esas kazancın alt ve üst sınırları arasında olmak üzere kendilerince belirlenen GÜNLÜK KAZANCIN 2 si oranında hesaplanacaktır. Borçlanılacak sürenin hesabında ay 30 gün yıl ise 360 gün olarak alınır.
